Gegarandeerd 
Risicofactoren voor HPV-infectie: wie loopt meer kans?
HPV, het humaan papillomavirus, is overal. Het is een van de meest voorkomende seksueel overdraagbare virussen ter wereld. Toch weten veel mensen niet dat ze het virus bij zich dragen of ooit hebben gehad. In de meeste gevallen ruimt het lichaam HPV vanzelf op, maar soms blijft het virus actief en kan het op termijn gezondheidsrisico’s opleveren.
De kans op besmetting is niet voor iedereen gelijk. Bepaalde omstandigheden en gewoontes vergroten het risico op een HPV-infectie. Hieronder zetten we de belangrijkste risicofactoren overzichtelijk op een rij.
Seksuele activiteit en aantal partners
Een van de grootste risicofactoren voor een HPV-infectie is het aantal seksuele partners. Hoe meer verschillende partners je hebt (gehad), hoe groter de kans dat je in aanraking komt met iemand die HPV bij zich draagt.
Daarbij is het belangrijk om te weten dat je geen groot aantal partners nodig hebt om besmet te raken. HPV kan al worden overgedragen bij het eerste seksuele contact, zelfs zonder penetratie. Eén partner met HPV is voldoende voor overdracht.
Leeftijd en seksueel debuut
HPV komt het vaakst voor bij mensen tussen de 15 en 25 jaar. Dit komt doordat veel mensen in deze periode seksueel actief worden en het immuunsysteem nog in ontwikkeling is. Daardoor worden besmettingen in deze leeftijdsgroep vaker gezien.
Dat betekent echter niet dat het risico daarna verdwijnt. Ook op latere leeftijd kun je HPV oplopen, bijvoorbeeld bij een nieuwe relatie na een scheiding of bij wisselende partners.
Onbeschermde seks
Hoewel condooms geen volledige bescherming bieden tegen HPV, verkleinen ze het risico wel. Het virus kan namelijk ook worden overgedragen via huid-op-huidcontact buiten het condoomgebied.
Mensen die regelmatig onbeschermde seks hebben, lopen daardoor een grotere kans op besmetting. Dit geldt niet alleen voor vaginale seks, maar ook voor orale en anale seks.
Een verzwakt immuunsysteem
Een gezond immuunsysteem is meestal in staat om HPV zelfstandig op te ruimen. Bij mensen met een verminderde weerstand blijft het virus vaak langer aanwezig. Denk hierbij aan mensen met een chronische ziekte of mensen die medicijnen gebruiken die het afweersysteem onderdrukken.
Wanneer HPV langer actief blijft, neemt de kans op complicaties toe.
Roken
Roken heeft een negatieve invloed op het immuunsysteem. Onderzoek laat zien dat rokers een grotere kans hebben op aanhoudende HPV-infecties en op het ontstaan van celveranderingen. Dit verhoogde risico is vooral zichtbaar bij vrouwen in relatie tot baarmoederhalskanker.
Geen of onvolledige HPV-vaccinatie
De HPV-vaccinatie beschermt tegen de meest risicovolle typen van het virus, waaronder HPV type 16 en 18. Mensen die niet gevaccineerd zijn, of de vaccinatie niet volledig hebben afgerond, lopen meer kans op besmetting met deze hoogrisico-typen.
In Nederland maakt de vaccinatie deel uit van het Rijksvaccinatieprogramma en wordt deze aangeboden aan zowel meisjes als jongens. Ook op volwassen leeftijd kan vaccinatie nog zinvol zijn.
Andere soa’s of een eerdere HPV-infectie
Een eerdere HPV-infectie of een andere soa verhoogt het risico op een nieuwe besmetting. Dit komt niet doordat het virus vanzelf terugkomt, maar omdat het wijst op omstandigheden waarin overdracht makkelijker plaatsvindt.
Belangrijk om te weten is dat een eerdere HPV-infectie geen bescherming biedt tegen andere HPV-typen. Je kunt dus meerdere keren besmet raken.
Genitale hygiëne
Hygiëne alleen beschermt niet tegen HPV, maar speelt wel een ondersteunende rol. Slechte hygiëne, zoals het niet reinigen van seksspeeltjes of onvoldoende wassen na seksueel contact, kan in combinatie met andere risicofactoren bijdragen aan een verhoogd infectierisico.
